شنبه, 26ام مرداد

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی زیست بوم ‌دریاچه نمک قم‌ هنوز نفس می‌کشد ...

زیست بوم

‌دریاچه نمک قم‌ هنوز نفس می‌کشد ...

دریاچه نمک قم در بحران کم آبی دست و پا می‌زند و به سمت نابودی در حرکت است و با چشمانی منتظر هنوز نفس می‌کشد...

به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، منطقه قم، دریاچهٔ نمک قم با طول ۸۰ کیلومتر و پهنای ۳۰ کیلومتر یکی از دریاچه‌های مهم در منطقه کویر مرکزی ایران است.

از ویژگی‌های مهم این دریاچه شوری بسیار زیاد آب است تا جایی که در فصل تابستان قطعات نمک بر روی آب شناور می‌شود، این دریاچه در فاصله ۳۵ کیلومتری شمال‌شرقی شهر آران و بیدگل با وسعت حدود ۶۴۷ کیلومتر مربع واقع شده است.

دریاچه نمک شکلی شبیه به یک مثلث دارد که راس آن به سمت شمال است که طول قاعده آن ۳۵ کیلومتر و ارتفاع آن ۳۸ کیلومتر می‌باشد.

زمین این دریاچه پوشیده از رسوبات نمک است که بر اثر انباشته شدن سیلاب‌ها و آب‌های سطحی در طول قرن‌ها پدید آمده‌ است. عمق نمک این دریاچه بین ۵ تا ۵۴ متر متغیر است که توسط لایه‌های خاک رس از یکدیگر جدا شده‌اند.

متاسفانه بحران کم آبی در سال‌های اخیر دامان دریاچه نمک را گرفته است، بحرانی که حتی با بارش‌های پاییزی کوتاه مدت نیز جان نمی‌گیرد و باید برای رهایی از بحران، چاره‌ای زیربنایی یافت.

بازگرداندن حقابه‌ها، مشکل دریاچه نمک را حل می‌کند

استاندار قم یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های خود را توجه به بحران کم آبی و احیای تالاب‌ها و دریاچه نمک دانست و گفت: خشکسالی‌های اخیر و بحران آب در تالاب‌های قم زمینه‌ ساز افزایش گردوغبار شده است، هم‌چنین شوری آب قم نیز زائیده این بحران است.

آقای محمدصادق صالحی منش در این خصوص به خبرنگار ایسنا منطقه قم تاکید کرد: می‌توان با بازگرداندن حقابه‌های قم، دریاچه نمک و دیگر ظرفیت‌های مهم قم در مواجهه با کم آبی را نجات داد و از مشکلات موجود در رابطه با کم آبی رهایی یافت.

وی با ابراز نگرانی از وضعیت دریاچه نمک قم گفت: متأسفانه کمبود شدید منابع آب دریاچه نمک قم را در وضعیت بحرانی قرار داده است و باید برای حل این مشکل به صورت کارشناسانه چاره‌اندیشی کرد.

وی ادامه داد: بی‌شک تلطیف هوا متاثر از وضعیت تالاب‌های قم است و دریاچه نمک نیز یکی از پتانسیل‌های مهم به شمار می‌رود که خشکسالی این دریاچه تبعات بدی را به همراه خواهد داشت و گونه‌های گیاهی و جانوری در معرض نابودی است.

استاندار قم تصریح کرد: باید به این دریاچه زیبا حیاتی دوباره بخشید و با تامین حقابه‌ها زندگی را در آن جریان داد.

باید با برنامه‌ریزی تالاب قم را نجات دهیم

رئیس سازمان محیط زیست کشور در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به وجود ریزگردها در قم و ارتباط آن با خشکسالی‌های اخیر و بحران کم آبی در تالاب‌های قم گفت: هرچند سرانه فضای سبز قم در چند سال گذشته از 14 متر به 16 متر رسیده است، اما باید برای بیابان‌زدایی چاره‌ای اندیشیده شود.

معصومه ابتکار تصریح کرد: برای حل مشکلات کم آبی در تالاب‌ها به ویژه دریاچه نمک لازم است علاوه بر توجه به مدیریت منابع در توسعه و عمران شهر، حقابه‌های قم و به خصوص دریاچه نمک تامین شود.

وی گفت: انتظار می‌رود بتوان با برنامه‌ریزی جامع این بحران را پشت سر بگذاریم و دریاچه نمک و سایر تالاب‌های قم را نجات دهیم و امید است با ارائه حقابه رودخانه‌ها، تالاب‌ها و سفره‌های زیرزمینی، طبیعت به وضعیت متعادلی برسد.

ابتکار تاکید کرد: باید با مدیریت صحیح منابع و هم‌چنین تامین حقابه‌ها و نظارت بر اجرای پروژه‌های عمرانی، ذخایر تالاب‌های قم و به ویژه دریاچه نمک که یکی از ظرفیت‌های مهم گردشگری در قم می‌باشد، را حفظ کنیم.

ادامه حیات تالاب‌ها با تغییر الگوی کشت میسر است

دراین باره مدیرکل حفاظت محیط زیست استان قم در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا تاکید کرد: به دلیل بحران آب و خشکسالی‌های قم و وجود سدهای بالادست حتی تامین حقابه‌ها امکان پذیر نیست.

محمودعلی رکنی گفت: برای ادامه حیات تالاب‌ها و دریاچه نمک به ذخایر آبی نیاز داریم که می‌توان با تغییر الگوی کشت و حرکت به سمت باغداری و افزایش فضای سبز تا حدودی حقابه‌ها را تامین کرد، به ویژه این‌که 90 درصد از آب قم صرف زراعت و کشاورزی می‌شود و در این رابطه به یک مدیریت منسجم نیاز داریم.

وی ادامه داد: احداث سد به منظور مهار آب است، اما وجود سدهای متعدد حقابه‌های طبیعی را از میان می‌برد که باید در این زمینه اجرای پروژه‌ها نیز با نگاه کارشناسی همراه باشد و آب‌ها به سمت تالاب‌ها در جریان باشد، از طرفی در جهت بیابان‌زدایی و حفظ محیط زیست نیز باید فرهنگ سازی شود.

مدیرکل محیط زیست قم با تاکید بر ضرورت اهمیت احیای دریاچه نمک به عنوان یک ظرفیت گردشگری اظهار داشت: اگر بحران کم آبی را با مدیریت صحیح پشت سر بگذاریم می‌توان همه تالاب‌ها و دریاچه نمک قم را با زیباترین فضاهای منحصر به فرد در اختیار گردشگران قرار دهیم، زیرا شرایط اقلیمی قم مانند برخی از استان‌های کشور همچون اصفهان است که می‌توان با توسعه فضای سبز از امکانات لازم بهره برد.

وی ادامه داد: خشک شدن دریاچه نمک در قم همانند دریاچه ارومیه به عنوان مشکلی منطقه‌ای و ملی در حال توسعه است و باید برای حل این مشکل به صورت جدی اقدام کرد.

رکنی ادامه داد: خشکسالی‌های متعدد و متوالی بر دریاچه‌های قم تاثیر گذاشته است و دو دریاچه مهم در استان قم شامل حوض سلطان با مساحت 37 هزار هکتار و دریاچه نمک نیز با وسعت 600 کیلومتر در میان سه استان اصفهان، قم و سمنان قرار دارد.

وی خشکسالی‌ دریاچه‌های قم را یکی از معضلات جدی زیست محیطی دانست و تصریح کرد: به دلیل خشکسالی‌های متوالی این دریاچه‌ها، ریزگردهای نمکی و رسوبی افزایش چشمگری در هوا داشته است.

مشکلات دریاچه نمک قم تنها یک استان را تهدید نمی‌کند

یکی از کارشناسان محیط زیست استان قم نیز بر این باور است: مشکلات موجود با توجه به بحران و آثار مخرب آن تنها قم را تهدید نمی‌کند.

سیداحمد شفیعی افزود: عدم تامین حقابه‌های زیست محیطی دریاچه نمک و دیگر تالاب‌ها و رودخانه‌های استان قم، زمینه‌ساز ایجاد معضل گرد و غبار و ریزگردها شده است.

چالش دریاچه نمک در قم کم‌اهمیت‌تر از دریاچه ارومیه نیست

هم‌چنین معاون برنامه‌ریزی استانداری قم در گفت‌وگو با ایسنا با بیان این‌که معضل و چالش دریاچه نمک در قم کم‌اهمیت‌تر از دریاچه ارومیه نیست، خاطرنشان کرد: رودهای قم نیز با خطر مواجهند و متاسفانه ناکارآمدی در مدیریت آب موجب خشکسالی دریاچه نمک شده است و این وضعیت بحرانی که در پیش داریم نشان می‌دهد ما در عرصه فرهنگ سازی و آگاهی مردم نیز غفلت کرده‌ایم.

سیدحسن رضوی تصریح کرد: سرانه تأمین آب در قم نصف میانگین کشوری است و باید به سمت درست مصرف کردن حرکت کنیم و با جهش در تغییر الگوی کشت نیز بتوانیم رودخانه‌ها و دریاچه نمک در قم را دوباره احیا کنیم.

دریاچه نمک قم هنوز نفس می‌کشد و چشم انتظار همت و تلاش مسئولان است تا با راهکاری به دور از شعار و وعده‌های عملیاتی نشده آن را احیا کنند.

گزارش از خبرنگار ایسنا: حمیده زند

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

در همین زمینه