پنج شنبه, 28ام شهریور

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی یادمان پرونده چهار‌طاقی بالاده کازرون هنوز بسته نشده‌است

یادمان

پرونده چهار‌طاقی بالاده کازرون هنوز بسته نشده‌است

با اینکه چندی پیش پیکر چهار‌طاقی بالاده کازرون مورد مرمت قرار گرفت اما هنوز جاده کشی، وجود کارخانه سنگ‌شکن و زمین‌های کشاوری درست در حریم این بنای تاریخی اجازه بستن پرونده آن را نداده است.

خبرگزاری میراث‌فرهنگی ـ گروه میراث‌فرهنگی ـ وضعیت نامناسب چهارطاقی بالاده کازرون و قرار گیری ابزار و زمین‌های کشاورزان در حریم آن پیش از این از سوی رسانه‌ها اطلاع‌رسانی شده بود با این‌حال احداث کارخانه سنگ‌شکن در جنوب آن و جاده‌‌کشی در قسمت غرب چهارطاقی باز هم اعتراض فعالان و دوستداران میراث‌فرهنگی ایران را برانگیخت.
 
به‌‌گزارش CHN، نبود رسیدگی و عدم ساماندهی چهارطاقی بالاده کازرون باعث شد زنگ خطر این بنای تاریخی دوباره به‌صدا درآید. فعالان میراث‌فرهنگی پیش از این از موتور آب و ابزار و آلات کشاورزی در حریم و نزدیکی این بنای تاریخی و صدمات ناشی از آن هشدار داده بودند اما گویی این بنا باید از پا در آید تا مسئولان برای چهارطاقی‌های در خطر چاره‌ای بیاندیشند.
 
«سیاوش آریا» یکی از فعالان میراث‌فرهنگی استان فارس است که به‌تازگی از چهارطاقی بالاده کازرون بازدید داشته است. او معتقد است، این بنای تاریخی درغفلت و بی‌توجهی مسئولان به سرمی برد.
 
به‌گفته این فعال میراث‌فرهنگی، از یک سو، در حریم چهارطاقی کازرون زمین‌های کشاورزی اهالی ساکن روستا قرار گرفته و از سوی دیگر ساخت کارخانه سنگ‌شکن در بخش جنوبی آن نگرانی هر چه بیشتر فعالان میراث‌فرهنگی را به‌دنبال داشته است.
 
آریا ادامه می‌دهد: با شروع فصل سرما،کشاورزان منطقه اقدام به آتش زدن زمین‌های کشاورزی می‌کنند که  دود و آلاینده‌ها برای تمامی بناهای تاریخی آسیب‌زاست. این درحالی‌است که نبود دیوارچینی یا فنس‌کشی و نبود نگهبان دراین منطقه بارها به این اثر تاریخی لطمات جبران‌ناپذیری وارد کرده است.
 
 

پیش از این در خبرگزاری میراث‌فرهنگی به کارخانه سنگ‌شکن در فاصله چند متری شهر ساسانی جره در کازرون اشاره شده بود. محل احداث این کارخانه سنگ‌شکن در ضلع جنوبی آثار به جا مانده از یک شهر باستانی متعلق به دوره ساسانیان که مشهورترین بنای آن، چارطاقی جره بوده و در شمال شرقی این محوطه باستانی است همواره محل بحث و جدل فعالان میراث‌فرهنگی با مسئولان بوده است.
 
اما نکته مهمتر این است که  این کارخانه به تازگی ساخته شده و در حال حاضر علاوه بر تجهیز کارگاه و راه اندازی ماشین آلات، عملیات زیرسازی جهت دسترسی مناسب‌تر به آن نیز در دست اقدام است.
 
با توجه به ظرفیت این کارخانه و به پروژه های عمرانی بزرگ و نیمه بزرگی که در منطقه جره و بالاده در دست ساخت است، نمی توان تولیدات این کارخانه سنگ شکن را صرفاً برای تامین نیازهای محلی دانست چرا که به نظر می رسد حجم تولیدات شن و ماسه آن به مراتب بالا خواهد بود، همین مسئله نیز امکان تخریب این محوطه باستانی و استفاده از سنگ های موجود در آن را برای تولید شن و ماسه تقویت می کند.
 
در حال حاضر معدنی که این کارخانه در حال برداشت سنگ از آن است، سنگ های رودخانه ای و حاشیه رودخانه در مجاورت محوطه باستانی و در 200 متری چارطاقی جره است. بدون تردید برداشت سنگ از رودخانه جره در ضلع شرقی این محوطه باستانی، در نهایت به از بین رفتن آثار و بقایای کشف ناشده بازمانده از دوران ساسانیان در این محوطه خواهد شد.
 
 

چارطاقی جره که به دستور مهرنارسه وزیر معروف و خوش نام دوره ساسانی ساخته شده است با طول اضلاع 14.30، یکی از بزرگترین و سالم ترین چارطاقی های به جا مانده دوران ساسانیان است. این چارطاقی در شمال شرقی شهر باستانی مربع مستطیل شکلی بنا شده است.
 
علاوه بر برخی آثار سنگی به جا مانده در این محوطه باستانی، قسمتی از پایه دیواره بناهای شهر و همچنین تکه های فراوان سفال در گوشه کنار ان به وفور دیده می شود.
 
این محوطه باستانی بر فراز تپه ای واقع شده است و به جز ضلع شرقی که توسط رودخانه کاملاً مشخص و مجزا شده، در سه ضلع دیگر به اراضی مسطح و تپه های مجاور منتهی می شود. چارطاقی جره که نزد بومیان به چارطاقی بالاده معروف است در چهارکیلومتری شمال بالاده و در 50 کیلومتری شرق کازرون قرار دارد.
 
آتشکده یا چارطاقی جره سالهاست بدون هرگونه حصار و حفاظت فیزیکی در بلندای تپه ای که بر فراز آن ساخته شده است رها شده، با این همه معماری این بنا چنان است که در طول این همه سالیان خود را از گزند بلایا سالم و سلامت گذرانده است، این چارطاقی دارای ابعادی به طول14.30 متر است و با سنگ‌های تراش خورده و با نمایی محدب بنا نهاده شده است. وجود درگاه‌های وسیع و شکل خاص سقف آن نیز از دیگر ویژگی‌های خاص معماری آن محسوب می‌شود.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

در همین زمینه